Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Οι βροχές του Ιουνίου 2018 στην ηπειρωτική Ελλάδα και η καρποφορία μανιταριών


Η ΒΡΟΧΟΜΕΤΡΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΗ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΝ ΙΟΥΝΙΟ ΤΟΥ 2018

Δεδομένα
Για την παρούσα συνοπτική παρουσίαση της βροχομετρικής κατάστασης στην Ελλάδα, τον Ιούνιο του 2018, χρησιμοποιήθηκαν τιμές ημερήσιου αθροιστικού ύψους βροχής από 26 μετεωρολογικούς σταθμούς του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Αυτοί οι σταθμοί βρίσκονται, ως επί το πλείστον, σε θέσεις ημιορεινών ή ορεινών περιοχών (Πίνακας 1) και είναι ομοιόμορφα κατανεμημένοι στην ηπειρωτική Ελλάδα. 

Πίνακας 1. Η τοποθεσία και το υψόμετρο, όπου βρίσκονται οι 26 μετεωρολογικοί σταθμοί του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.

Παρουσίαση της βροχομετρικής κατάστασης του Ιουνίου του 2018

Στο Σχήμα 1 με τις έγχρωμες γραμμές αποτυπώνεται για κάθε μετεωρολογικό σταθμό η κύμανση των ημερήσιων αθροιστικών υψών βροχής κατά τη διάρκεια του Ιουνίου του 2018. Η έντονη μαύρη γραμμή αντιστοιχεί στην κύμανση της μέσης τιμής του ημερήσιου αθροιστικού ύψους βροχής από τους 26 μετεωρολογικούς σταθμούς. 

Φαίνεται ότι, σε γενικές γραμμές, το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιουνίου του 2018 είναι περισσότερο βροχερό σε σχέση με το πρώτο δεκαπενθήμερο. Συγκεκριμένα, για την περίοδο από τις 13 έως και τις 25 Ιουνίου σε αρκετούς σταθμούς σημειώνονται βροχοπτώσεις με αυξημένες τιμές ημερησίων υψών βροχής, ενώ από τις 15 έως τις 19 Ιουνίου παρουσιάζονται σχετικά μεγάλες τιμές. Το τριήμερο από τις 26 μέχρι και τις 28 Ιουνίου σημειώνονται τα μεγαλύτερα ημερήσια ύψη βροχής στους περισσότερους μετεωρολογικούς σταθμούς, με τις βροχοπτώσεις στη Ζαγορά Πηλίου να είναι ιδιαίτερα έντονες (Σχήμα 2) με την καταγραφή 76,2 mm και 43,6 mm ύψους βροχής στις 26 και 27 Ιουνίου αντίστοιχα.
Σχήμα 1. Η κύμανση των ημερήσιων αθροιστικών τιμών ύψους βροχής κατά τη διάρκεια του Ιουνίου του 2018 για κάθε μετεωρολογικό σταθμό (έγχρωμες γραμμές) και η κύμανση της μέσης τιμής του ημερήσιου αθροιστικού ύψους βροχής από τους 26 μετεωρολογικούς σταθμούς (έντονη μαύρη γραμμή).

Σχήμα 2. Η κύμανση των ημερήσιων αθροιστικών τιμών ύψους βροχής κατά τη διάρκεια του Ιουνίου του 2018, στη Ζαγορά Πηλίου.

Στο Σχήμα 3 απεικονίζεται, για κάθε ημέρα, το ποσοστό των μετεωρολογικών σταθμών όπου έχει καταγραφεί βροχόπτωση (τουλάχιστον 0,2 mm ημερήσιου ύψους βροχής) μαζί με την κύμανση της μέσης τιμής του ημερήσιου ύψους βροχής από τους 26 μετεωρολογικούς σταθμούς. 

Στη διάρκεια του πρώτου δεκαπενθημέρου του Ιουνίου μόνο την τελευταία ημέρα (15/7/2108) το ποσοστό των σταθμών όπου καταγράφηκε βροχόπτωση ξεπέρασε το 50%, ενώ κατά το δεύτερο δεκαπενθήμερο από τις 15 έως και τις 19 Ιουνίου καταγράφεται βροχόπτωση σε περισσότερους από τους μισούς μετεωρολογικούς σταθμούς, αγγίζοντας σχεδόν το 90% στις 16/7/2018, ενώ όπως προαναφέρθηκε τα αθροιστικά ύψη βροχής είναι αυξημένα στους περισσότερους σταθμούς (Σχήμα 1)

Για το τριήμερο από 20 έως 22 Ιουνίου παρατηρείται μία μικρή ανάπαυλα με μικρά ύψη βροχής (Σχήμα 1) σε λίγες περιοχές της Ελλάδας (Σχήμα 3). Στη συνέχεια, από τις 23 μέχρι και τις 28 Ιουνίου σημειώνονται έντονες βροχοπτώσεις στην πλειοψηφία των μετεωρολογικών σταθμών και συνεπώς σε όλη την ηπειρωτική Ελλάδα.
Σχήμα 3. Το ποσοστό των μετεωρολογικών σταθμών όπου έχει καταγραφεί βροχόπτωση (στήλες) και η κύμανση της μέσης τιμής του ημερήσιου αθροιστικού ύψους βροχής από τους 26 μετεωρολογικούς σταθμούς (έντονη μαύρη γραμμή).

Στο Σχήμα 4 για κάθε μετεωρολογικό σταθμό φαίνεται η μηνιαία αθροιστική βροχόπτωση για κάθε μετεωρολογικό σταθμό, καθώς και το πλήθος των ημερών κατά της οποίες σημειώθηκε βροχόπτωση. Λιγότερες ή το πολύ 10 ημέρες βροχόπτωσης και μικρά σχετικά μηνιαία ύψη βροχής καταγράφονται στην ανατολική Στερεά Ελλάδα (Φράγμα Μόρνου και Αράχωβα), στην Εύβοια (Στενή Ευβοίας), στην Αττική (Βίλια Αττικής και Πάρνηθα) και στην ανατολική και νότια Πελοπόννησο (Κρανίδι, Γεράκι Λακωνίας και Αλαγονία Μεσσηνίας). 

Ειδικότερα, στην Αλαγονία Μεσσηνίας καταγράφηκε βροχόπτωση μόλις για 3 ημέρες και το μηνιαίο αθροιστικό ύψος βροχής ήταν μόλις 7,6 mm. Στην υπόλοιπη ηπειρωτική Ελλάδα (κεντρική και βόρεια) το πλήθος των ημερών βροχόπτωσης κυμάνθηκε, ως επί το πλείστον από 10 έως 15, ξεπερνώντας την τιμή των 15 ημερών βροχόπτωσης στην οροσειρά της Πίνδου (Πάπιγκο, Πράμαντα και Τύρια Ιωαννίνων καθώς και Γρεβενά) και στη Βόρεια Ελλάδα (Νευροκόπι και Παρανέστι Δράμας). Ειδικότερα στο Πάπιγκο και στα Πράμαντα Ιωαννίνων οι ημέρες βροχόπτωσης για τον Ιούνιο του 2018 ήταν περισσότερες από 20.

Τα μεγαλύτερα μηνιαία αθροιστικά ύψη βροχής, πάνω από 150 mm, καταγράφηκαν στην κεντρική ηπειρωτική Ελλάδα (Ζαγορά Πηλίου, Πράμαντα Ιωαννίνων και Καταρράκτης Άρτας) και στην κεντρική Πελοπόννησο (Λαγκάδια Αρκαδίας)
Σχήμα 4. Η μηνιαία αθροιστική βροχόπτωση (μπλε παχιές στήλες) για κάθε μετεωρολογικό σταθμό, καθώς και το πλήθος των ημερών (κόκκινες λεπτές στήλες) κατά της οποίες σημειώθηκε βροχόπτωση.


Η βροχομετρική κατάσταση του Ιουνίου και η ευδοκίμηση των άγριων μανιταριών τον Ιούλιο του 2018

Από τα παραπάνω, το βασικό συμπέρασμα που μπορεί να συναχθεί είναι ότι το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιουνίου του 2018 ήταν ιδιαίτερα βροχερό στο μεγαλύτερο μέρος της ηπειρωτικής Ελλάδας. Το γεγονός αυτό δημιούργησε ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη άγριων μανιταριών στα δάση της ηπειρωτικής Ελλάδας, κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου, καθώς τα μεγάλα ύψη βροχής του Ιουνίου συνέβαλαν στην αύξηση της υγρασίας του εδάφους, που αποτελεί ένα από τους καθοριστικούς παράγοντες για την ευδοκίμηση των άγριων μανιταριών

Πράγματι, τις πρώτες ημέρες του Ιουλίου του 2018 οι καταγραφές μανιταριών, από μανιταρόφιλους που εξόρμησαν στα δάση της χώρας, ήταν ιδιαίτερα αυξημένες. Εξάλλου, σε παλαιότερη δημοσίευση στις 25 Ιουνίου είχε αποτυπωθεί στους χάρτες του MUSHRING.COM,  πως θα ακολουθούσε μεγάλη καρποφορία μανιταριών από τις πρώτες κιόλας ημέρες του Ιουλίου.  (Σχήμα 5).
Σχήμα 5. Προγνωστικός χάρτης ευδοκίμησης άγριων μανιταριών για την 1η Ιουλίου 2018, από το MUSHRING.COM. Τα έγχρωμα pixel αντιστοιχούν σε περιοχές όπου παρουσιάζεται αυξημένη πιθανότητα ευδοκίμησης άγριων μανιταριών. 

Επιμέλεια:
Δρ. Ηλίας Χούσος, Μετεωρολόγος-Κλιματολόγος 
Ε. Μακρή, συντονίστρια και αρθρογράφος του Mushring.com


Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Ο Coprinus comatus στη μάχη κατά της λευχαιμίας

Το αρκετά διαδεδομένο και εδώδιμο μανιτάρι Coprinus comatus που ευδοκιμεί στα λιβάδια της Ευρώπης και της Αμερικής φαίνεται πως μπορεί να βοηθήσει στην καταπολέμηση της λευχαιμίας.
Είναι ήδη γνωστό πως ο Coprinus comatus έχει μεγάλη θρεπτική αξία, λόγω της αντιοξειδωτικής και αντιμικροβιακής του δράσης. Σε διάφορες μελέτες που έγιναν στο παρελθόν έχει παρατηρηθεί πως αυτό το μανιτάρι περιέχει στοιχεία που μπορούν να βοηθήσουν ασθενείς που πάσχουν από καρκίνο του προστάτη και γυναίκες με καρκίνο των ωοθηκών. 
Μια καινούργια όμως έρευνα από ομάδα ερευνητών του Πανεπιστημίου της Φλόριντας των ΗΠΑ απέδειξε πως μία πρωτεΐνη του μανιταριού Coprinus comatus συμβάλλει στη θανάτωση του λευχαιμικού κυττάρου T. 
Συγκεκριμένα, οι εργαστηριακές μελέτες απέδειξαν πως η πρωτεΐνη Υ3 που υπάρχει στο μανιτάρι αυτό δεσμεύεται με τη γλυκάνη LDNF και μ’ αυτή τη διεργασία τα ένζυμα που προκύπτουν είναι ικανά να θανατώσουν το λευχαιμικό κύτταρο T σε ένα ποσοστό 90%. Τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας δημοσιε…

Ο Ιούλιος των μανιταριών

Ο φετινός Ιούλιος αποδείχθηκε παραδεισένια εποχή για όσους εξόρμησαν στα δάση και στους αγρούς για άγρια μανιτάρια. Σύμφωνα με τους προγνωστικούς χάρτες του Mushring.comη καρποφορία συνεχίζεται ως έναν βαθμό μέχρι τις 20 Ιουλίου. Οι περιοχές που παρουσιάζουν μεγάλη πιθανότητα να αναπτυχθούν άγρια μανιτάρια είναι από την Κεντρική Ελλάδα και πάνω, και κυρίως στην Ήπειρο, Μακεδονία και Θράκη. 
Από την 1η Ιουλίου μέχρι σήμερα, κατεξοχήν καλοκαιρινά μανιτάρια, όπως τα αγαπημένα μας Καισαρικά (Amanita caesarea), εντοπίστηκαν σε μεγάλη αφθονία σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Το παράδοξο όμως ήταν πως χαρήκαμε ιδιαιτέρως με τον εντοπισμό ειδών, σε μεγάλες μάλιστα ποσότητες, που απαντούν κυρίως το Φθινόπωρο, όπως οι Μακρολεπιότες (Macrolepiota procera). 
Το ακόμη πιο παράδοξο που συνέβη αυτόν τον Ιούλιο είναι πως αναπτύχθηκαν όχι μόνο φθινοπωρινά μανιτάρια, αλλά ακόμη και ορισμένα χειμωνιάτικα είδη, όπως οι Μαύρες τρομπέτες (Craterellus cornucopioides), τόσο στην Ελλάδα όσο και σε γειτονικές βαλ…

Πλένονται ή δεν πλένονται τα μανιτάρια;

Ένα θέμα συζήτησης που πυροδοτεί συχνά σχόλια και διχάζει τους λάτρεις των μανιταριών είναι το εάν πρέπει ή όχι να πλένονται τα μανιτάρια προτού μαγειρευτούν. Επειδή είναι γνωστό πως τα μανιτάρια λόγω της πορώδους σύνθεσής τους είναι αρκετά απορροφητικά, έχει επικρατήσει η άποψη πως τα μανιτάρια δεν πρέπει να πλένονται και αρκεί απλώς να σκουπίζονται με μια υγρή πετσέτα ή να καθαρίζονται με ένα βουρτσάκι.
Σίγουρα, μια μέθοδος γρήγορου καθαρισμού με υγρή πετσέτα εφαρμόζεται εύκολα σε μανιτάρια μικρής ποσότητας και κυρίως σ’ αυτά που προέρχονται από καλλιέργεια. Εφόσον τα μανιτάρια καλλιεργούνται μέσα σε αποστειρωμένα κομπόστ, ελαχιστοποιείται και η πιθανότητα να έχουν αναπτυχθεί βακτήρια και ταυτόχρονα διατίθενται στον καταναλωτή αρκετά καθαρά. 
Τι γίνεται όμως με τα μανιτάρια που συλλέγουμε στο δάσος; Αρκεί ένα απλό υγρό καθάρισμα για να απομακρυνθούν οι λάσπες, τα βακτήρια και τα έντομα; Σ’ αυτή την περίπτωση ασφαλώς και επιβάλλεται το πλύσιμο με νερό, αρκεί να ληφθεί υπόψη πως απαιτ…